Τετάρτη, 2 Ιουλίου 2014

Πολιτογράφηση λόγω επενδύσεων

   

      Τα τελευταία χρόνια ολοένα και περισσότερες χώρες επιτρέπουν την κατ’εξαίρεση πολιτογράφηση λόγω επενδυτικής δραστηριότητας ή κτήσης ακίνητης περιουσίας. Προβλέποντας έναν ακόμα τρόπο κτήσης ιθαγένειας πλάι στους συνήθεις προβλεπόμενους, πολλά κράτη αποδεικνύουν έμπρακτα τη φιλική προς τις επενδύσεις πολιτική τους.

  Μάλιστα, τα εν λόγω κράτη που έχουν υιοθετήσει μία τέτοιου είδους πρόβλεψη στο δικαιικό τους σύστημα περί απονομής ιθαγένειας έχουν αναπτύξει μία ανταγωνιστική στρατηγική προς άλλα κράτη που έχουν προβεί σε αντίστοιχες ρυθμίσεις προκειμένου να καταστήσουν το έδαφός τους ελκυστικό στους επενδυτές. Αυτή η «ανταγωνιστικότητα» εκδηλώνεται μέσω της ελαστικότητας των υιοθετηθέντων ρυθμίσεων και της  ελαχιστοποίησης των χρηματικών ορίων των επενδύσεων για απονομή ιθαγένειας. Κάνοντας μία γρήγορη «περιήγηση» στις δικαιικές ρυθμίσεις κρατών από τα νησιά της Καραϊβικής έως την Κυπριακή Δημοκρατία αντιλαμβανόμαστε ότι η ποικιλομορφία των νόμων, οι διακυμάνσεις των ορίων και η μεταβλητότητα των  προϋποθέσεων για κατ’εξαίρεση πολιτογράφηση λόγω επενδύσεων σχετίζεται άμεσα με την αναπτυξιακή πολιτική του εκάστοτε κράτους.

            Στο σημείο αυτό αξίζει να σταθούμε σε ορισμένες από τις πιο χαρακτηριστικές επιλογές επί του ζητήματος αυτού συγκεκριμένων κρατών κάνοντας ταυτόχρονα και μία σύγκριση των οικονομικών απαιτήσεων για απόκτηση ιθαγένειας στα εν λόγω κράτη. Ειδικότερα, η πιο οικονομική «προσφορά» για απονομή ιθαγένειας προβλέπεται στους σχετικούς νόμους της Κοινοπολιτείας της Δομινίκας. Στο δίκαιο του μικροσκοπικού αυτού νησιού της Καραϊβικής προβλέπεται ότι με επενδύσεις ύψους εκατό χιλιάδων δολαρίων ( 100,000$ ) πλέον διαφόρων τελών και φόρων σε συνδυασμό με μία προσωπική συνέντευξη δύναται να απονεμηθεί ιθαγένεια στον ενδιαφερόμενο αλλοδαπό επιχειρηματία. Βέβαια, λόγω ορισμένων γραφειοκρατικών διαδικασιών στο κράτος αυτό, η διαδικασία έκδοσης διαβατηρίου ενδέχεται να διαρκέσει από πέντε έως δεκατέσσερις μήνες. Παρά την ίσως χρονοβόρα αυτή διαδικασία τα πλεονεκτήματα που απολαμβάνουν οι έχοντες τη συγκεκριμένη ιθαγένεια είναι σημαντικά. Για παράδειγμα, δεδομένου ότι η Κοινοπολιτεία της Δομινίκας ανήκει στις χώρες του Commonwealth οι πολίτες της απολαμβάνουν ειδικά προνόμια στο Ηνωμένο Βασίλειο ενώ ταυτόχρονα μπορούν να ταξιδεύουν σε πενήντα χώρες, συμπεριλαμβανομένης της Ελβετίας, χωρίς θεώρηση εισόδου, δηλαδή χωρίς visa.

            Επιπλέον, μία από τις πιο ελκυστικές ρυθμίσεις ως προς τη διαδικασία και την πρακτικότητα σε διεθνές επίπεδο συναντούμε στο δίκαιο της Ομοσπονδίας του Αγίου Χριστοφόρου και Νέβις. Στο σύστημα κτήσης ιθαγένειας του νησιωτικού αυτού κράτους της Καραϊβικής προβλέπονται δύο τρόποι κτήσης ιθαγένειας. Αφενός, την πιο οικονομική επιλογή συνιστά η δωρεά διακοσίων πενήντα χιλιάδων δολαρίων (250,000$) στο δημόσιο φιλανθρωπικό οργανισμό St Kitts and Nevis Sugar Industry Diversification Foundation. Αφετέρου, υπάρχει η επιλογή της επένδυσης σε ακίνητη περιουσία ελάχιστου ποσού ύψους τετρακοσίων χιλιάδων δολαρίων ( 400,000$ )  σε συνδυασμό με την καταβολή τέλους εγγραφής ποσού ύψους πενήντα χιλιάδων δολαρίων ( 50,000$ ). Τα οφέλη από την απόκτηση της συγκεκριμένης ιθαγένειας είναι αναμφισβήτητα καθώς οι πολίτες της συγκεκριμένης χώρας μπορούν να ταξιδεύουν σε εκατόν τριάντα μία χώρες χωρίς visa σύμφωνα με τα προβλεπόμενα στον παγκόσμιο κατάλογο Henley & Partners Visa Restriction Index 2013.

            Αντίστοιχα, μεγάλη απήχηση είχε και εξακολουθεί να έχει η ιδέα της απονομής ιθαγένειας λόγω επενδύσεων στις ευρωπαϊκές χώρες, οι οποίες σπεύδουν να προσαρμόζουν τις νομοθετικές τους προβλέψεις στις επιταγές των σύγχρονων οικονομικο-πολιτικών εξελίξεων. Πιο αναλυτικά, οι ρυθμίσεις περί απονομής ιθαγένειας λόγω επενδύσεων στη Μάλτα απαιτούν από τον εν δυνάμει κάτοχο του διαβατηρίου της να διαμείνει στη Μάλτα για τουλάχιστον ένα έτος έχοντας ταυτόχρονα επενδυτική δραστηριότητα αποτιμώμενη σε ένα εκατομμύριο εκατόν πενήντα χιλιάδες ευρώ  (1.150.000€).

           Επιπλέον, αντίστοιχη πρόβλεψη κατ’ εξαίρεση πολιτογράφησης λόγω επενδύσεων συναντούμε και στο κυπριακό δικαιικό σύστημα. Το Υπουργικό Συμβούλιο με απόφαση του την 24/05/2013 έθεσε τα νέα οικονομικά κριτήρια με βάση τα οποία θα αποκτούν κατ’ εξαίρεση την κυπριακή υπηκοότητα αλλοδαποί επιχειρηματίες. Τα εν λόγω κριτήρια, τα οποία παρατίθενται διαζευκτικά και συνεπώς δεν απαιτείται να συντρέχουν σωρευτικά, διαμορφώθηκαν υπό το πρίσμα της πρόσφατης ανακατάταξης στην κυπριακή οικονομία και τις συνέπειές που η τελευταία επέφερε στις ξένες επενδύσεις στην επικράτεια της Κύπρου και είναι τα ακόλουθα: 

Α.1 Επένδυση σε κρατικά ομόλογα:  Ο αιτών την κτήση κυπριακής ιθαγένειας θα πρέπει να έχει προβεί σε αγορά στην Κυπριακή Δημοκρατία  ύψους τουλάχιστον €5,0 εκ. ή
 Α.2 επένδυση σε χρηματοοικονομικά περιουσιακά στοιχεία κυπριακών επιχειρήσεων ή κυπριακών οργανισμών: Ο αιτών πρέπει να έχει προβεί σε αγορά χρηματοοικονομικών περιουσιακών στοιχείων κυπριακών επιχειρήσεων ή κυπριακών οργανισμών (π.χ. ομόλογα/ αξιόγραφα/ χρεόγραφα εγγεγραμμένα και εκδοθέντα στην Κυπριακή Δημοκρατία) ύψους τουλάχιστον €5,0 εκ. ή
Α.3  επένδυση σε ακίνητα, αναπτύξεις και έργα υποδομής: Ο αιτών πρέπει να έχει προβεί σε επένδυση ύψους τουλάχιστον €5,0 εκ. για αγορά ή ανέγερση ακινήτων ή δημιουργία άλλων αναπτύξεων (οικιστικές ή εμπορικές αναπτύξεις, αναπτύξεις στον τουριστικό τομέα ή άλλα έργα υποδομής) ή
Α.4 αγορά ή σύσταση ή συμμετοχή σε κυπριακές επιχειρήσεις και εταιρείες: Ο αιτών πρέπει να έχει προβεί σε αγορά, σύσταση ή συμμετοχή σε επιχειρήσεις ή εταιρείες που εδρεύουν και δραστηριοποιούνται στην Κυπριακή Δημοκρατία ύψους τουλάχιστον €5,0 εκ. Οι εν λόγω επιχειρήσεις ή εταιρείες θα πρέπει αποδεδειγμένα να έχουν φυσική παρουσία στην Κύπρο και να απασχολούν τουλάχιστον πέντε (5) υπηκόους της Κυπριακής Δημοκρατίας ή
Α.5 καταθέσεις σε κυπριακές τράπεζες: Ο αιτών πρέπει να έχει προσωπικές καταθέσεις σε κυπριακές τράπεζες ή καταθέσεις ιδιωτικών του εταιρειών ή καταπιστευμάτων (που είναι τελικός δικαιούχος ο ίδιος) στην Κυπριακή Δημοκρατία ύψους τουλάχιστον €5,0 εκ. τακτής προθεσμίας τριών ετών ή
Α.6 συνδυασμός των ανωτέρω κριτηρίων Α.1 (Επένδυση σε κρατικά ομόλογα), Α.2  (επένδυση σε χρηματοοικονομικά περιουσιακά στοιχεία κυπριακών επιχειρήσεων ή κυπριακών οργανισμών), Α.3 (επένδυση σε ακίνητα, αναπτύξεις και έργα υποδομής), Α.4 (αγορά ή σύσταση ή συμμετοχή σε κυπριακές επιχειρήσεις και εταιρείες) και Α.5 (καταθέσεις σε κυπριακές τράπεζες): Ο αιτών πρέπει να διαθέτει συνδυασμό των πιο πάνω ύψους €5,0 εκ. ή
Α.7 ειδικά για τα πρόσωπα των οποίων οι καταθέσεις στη Λαϊκή Τράπεζα Δημόσια Εταιρεία Ltd έχουν απομειωθεί λόγω των μέτρων που εφαρμόσθηκαν μετά τις 15 Μαρτίου 2013: Ο αιτών πληροί τις προϋποθέσεις κτήσης ιθαγένειας αν έχει υποστεί απομείωση καταθέσεων η οποία να ανέρχεται συνολικά τουλάχιστον στα €3,0 εκ.  Σε περίπτωση που ο αιτών έχει υποστεί απομείωση καταθέσεων χαμηλότερη των €3,0 εκ. μπορεί να αιτηθεί αφού προβεί σε επιπρόσθετη επένδυση μέσω των κριτηρίων Α.1 (Επένδυση σε κρατικά ομόλογα), Α.2  (επένδυση σε χρηματοοικονομικά περιουσιακά στοιχεία κυπριακών επιχειρήσεων ή κυπριακών οργανισμών), Α.3 (επένδυση σε ακίνητα, αναπτύξεις και έργα υποδομής), Α.4 (αγορά ή σύσταση ή συμμετοχή σε κυπριακές επιχειρήσεις και εταιρείες) και Α.5 (καταθέσεις σε κυπριακές τράπεζες) για το υπόλοιπο απαιτούμενο ποσό των εν λόγω κριτηρίων.
       Μάλιστα, μέριμνα έχει ληφθεί και για την απονομή κυπριακής ιθαγένειας με κριτήριο τις συλλογικές μεγάλες επενδύσεις. Με άλλα λόγια, το Υπουργικό Συμβούλιο έχει το δικαίωμα σε ειδικές περιπτώσεις, να μειώσει τα προαναφερθέντα κριτήρια (Α.1 (Επένδυση σε κρατικά ομόλογα), Α.2 (επένδυση σε χρηματοοικονομικά περιουσιακά στοιχεία κυπριακών επιχειρήσεων ή κυπριακών οργανισμών), Α.3 (επένδυση σε ακίνητα, αναπτύξεις και έργα υποδομής) και Α.4 (αγορά ή σύσταση ή συμμετοχή σε κυπριακές επιχειρήσεις και εταιρείες) ως εξής:
  • Σε € 2,5 εκ. για επενδυτές που αποδεδειγμένα συμμετέχουν σε συλλογικό σχέδιο επενδύσεων, εφόσον η επένδυση είναι τουλάχιστον € 12,5 εκ.
  • Σε € 2,0 εκ. για επενδυτές που αποδεδειγμένα συμμετέχουν σε συλλογικό σχέδιο επενδύσεων, εφόσον η συλλογική επένδυση είναι πέραν των €12.5 εκ. Νοείται ότι η παρούσα πρόνοια (ΙΙ) θα ισχύει μέχρι την 1.6.2014.
   Φυσικά, οι προαναφερθέντες χώρες δεν είναι οι μόνες που προβλέπουν ρυθμίσεις για κατ’εξαίρεση απονομή ιθαγένειας λόγω επενδύσεων. Εντούτοις, οι χώρες αυτές έχουν υιοθετήσει πληθώρα ευνοϊκών φορολογικών νόμων για τις επενδύσεις στο έδαφός τους με αποτέλεσμα οι φορολογικές διευκολύνσεις σε συνδυασμό με τη δυνατότητα απόκτησης της αντίστοιχης ιθαγένειας να αποτελεί ένα δελεαστικό αμάγαλμα για τους ξένους επενδυτές.

       Συμπερασματικά, θα μπορούσε να λεχθεί ότι η επιτακτική ανάγκη ανταπόκρισης των εθνικών συστημάτων στη σύγχρονη επιτάχυνση της παγκοσμιοποίησης καθιστά απαραίτητη την υιοθέτηση ευέλικτων λύσεων πολιτογράφησης των αλλοδαπών επενδυτών. Αν και τα προγράμματα κατ’ εξαίρεση απονομής ιθαγενείας έχουν λάβει σφοδρή κριτική με το επιχείρημα ότι η ιθαγένεια δεν είναι «προς πώληση», οι αντίστοιχες ρυθμίσεις έχουν βρει θετική ανταπόκριση στον επενδυτικό κόσμο. Σίγουρα, η στάθμιση των εκατέρωθεν συμφερόντων θα είναι μία υπόθεση δύσκολη και ίσως επικίνδυνη. Ωστόσο, η διεθνής επενδυτική δραστηριότητα ως μοχλός και μέσον ανάπτυξης θα πρέπει να απολάβει τη στήριξη των εθνικών κυβερνήσεων.

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου